Në një botë ku cilësia e ajrit po bëhet një çështje gjithnjë e më urgjente, një ekip studiuesish nga disa prej universiteteve më të njohura të Mesdheut u bashkua për të zbuluar një dimension më pak të dukshëm të atmosferës që na rrethon: mikroorganizmat që qarkullojnë në ajër.
Në qendër të këtij studimi qëndron Prof. Asoc. Dr. Lekë Pepkolaj, lektor pranë Universitetit Metropolitan Tirana, i cili në bashkëpunim me Universitetin e Salentos në Itali, Qendrën e Fizikës së Aplikuar, Institutin Kombëtar të Fizikës Bërthamore, si dhe institucione të tjera kërkimore në Maltë dhe Greqi, ndërmorën një kërkim të thelluar në pesë pika kyçe të Mesdheut Qendror.
Nga Puglia në Zakynthos: një udhëtim me mikroskop
Ekipi vendosi të analizojë ajrin në pesë zona: Puglia dhe Lamezia Terme në Italinë e Jugut, Shqipëria, Malta, dhe ishulli grek Zakynthos. Çdo zonë – urbane, rurale apo bregdetare – ofronte kushte të veçanta mjedisore që ndikojnë në praninë dhe përbërjen e baktereve dhe kërpudhave në atmosferë.
Në vend të mjeteve tradicionale, studiuesit përdorën teknika të avancuara të bazuara në analizën e ADN-së, duke identifikuar me saktësi se cilat mikroorganizma ishin të pranishëm dhe si ndryshonin ata nga një vend në tjetrin.
Çfarë fshihet në ajrin që thithim?
Zbulimet ishin befasuese:
- Një bakter i quajtur Sphingomonas ishte prezent në të gjitha zonat, si një “banor i përhershëm” i ajrit mesdhetar.
- Gjini të tjerë si Brevundimonas, Geodermatophilus dhe Rubrobacter shfaqeshin më shpesh në zonat rurale dhe bregdetare.
- Ndërsa për kërpudhat, Cladosporium dhe Alternaria, të njohura për ndikimin e tyre në alergjitë dhe shëndetin respirator, dominonin në zona me më shumë kontakt me natyrën.
Statistikat flisnin qartë: përbërja mikrobike e ajrit nuk është rastësore, por ndikohet fort nga gjeografia, kushtet klimatike dhe tiparet urbane apo rurale të vendndodhjes.
Përtej shifrave: ndikimi i studimit
Ky kërkim është më shumë sesa një përmbledhje e baktereve në ajër. Ai hedh dritë mbi lidhjen e ndërlikuar midis mjedisit dhe shëndetit tonë, dhe ofron njohuri të vlefshme për studiuesit, politikëbërësit dhe qytetarët që jetojnë në këtë rajon të ndjeshëm ekologjikisht.
Një botim me jehonë ndërkombëtare
Studimi është publikuar në revistën Environmental Advances, një revistë me akses të hapur dhe me renditje në kuartilin e parë (Q1) sipas Scopus, duke reflektuar cilësinë dhe ndikimin e tij shkencor.
Lexoni artikullin e plotë këtu: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2666765725000523
